ÁLEM MUSYLMANDARYNYŃ JARTYSY NEGE HANAFI MÁZHABYN USTANADY?
Islamnyń tórt qubylasyn teń qylyp turǵan tórt mázhab ishindegi qarǵa tamyrly qazaqtyń júregi men tabıǵatyna, salt-dástúri men ádep-ǵurpyna jaqyny, ári jalpaq dalany jelip ótken babalarymyzdyń yqylym zamanda-aq tańdaǵany ımam Aǵzam Ábý Hanıfa mázhaby. Negizinen Úndistan, Pákistan, Aýǵanstan Túrkııa, Reseı, Kavkaz, Orta Azııa men Qazaqstan jurtyna keńinen taraǵan Hanafı mázhaby tula boıy adamgershilik pen búkil adamzatqa ortaq asyl qundylyqtarǵa baı. Kúni keshe qyzyl ımperııa salǵan 70 jyldyq zobalańnan keıin, ateıstik ýyttan áli aıyǵa qoımaǵan, túrli dinı aǵym shapanynyń astynan shyǵa almaı júrgen, dinı bilimi men tanymy kemshindeý keıbir baýyrlarymyzdyń:
− Ábý Hanıfa mázhabyn ustanýdyń ne qajeti bar? – degen qıturqy saýaldaryn qulaǵymyz shalyp jatady. Bul saýaldy qoıýshyǵa Ábý Hanıfa mázhabynyń mán-mańyzyn uǵynyp, sarabdal syrlaryna úńilýge keńes berer edik. Ekinshiden, olar bul quqyqtyq maıtalman mektepti ata-babalarymyz nege ustanǵanyn, onyń ómirimiz ben qoǵamymyzdaǵy alar orny men rólin baǵamdaǵany lázim. Úshinshiden, álem musylmandarynyń jartysynan astamy nege osy mázhabty ustanady?
Sebebi, birlik pen yntymaq adamzat balasy úshin qundy qazyna. Islamdaǵy bir mázhabta bolýdyń artyqshylyǵy, halyq birtutas, yntymaǵy men birligi kúshti, uıymshyl bolady.
Orta Azııa men Qazaqstanda qansha ǵasyrlardan beri dinı alaýyzdyqtyń bolmaı, urys-keris, daý-janjaldan irgesin aýlaq salýynyń da birden-bir syry osynda. Áıtpese óz maqsattary men múddelerin iske asyrý úshin aıanyp qalmaıtyn túrli senim ókilderiniń tasamyzdan tas atyp júrgeni de jasyryn emes. Sondyqtan biraýyzdan ún qatyp, birlese otyryp, bir mázhabta tize qosyp alǵa jyljysaq, eshkimniń bizge tisi bata qoımasy anyq.
Óıtkeni qulshylyq amaldarynyń bir bolýy ondaı jat pıǵyldyń týýyna jol bermeıdi. Ábý Hanıfa mázhaby ózge dinı mekteptermen salystyrǵanda óz jamaǵatyna kóp jeńildik berýimen, ári demokratııalyǵymen de erekshelenip turady. Bizdiń jartylaı kóshpeli halqymyzdyń bul mázhabty qabyldaýynyń taǵy bir sebebi − óz dúnıe tanymy, bitimi men bolmysy, júregi men diline onyń tonnyń ishki baýyndaı jaqyndyǵynda. Qazaqstan musylmandary dinı basqarmasy zamanǵa saı jumystaryn úılestire júrgizip, birqatar musylman memlekettermen baılanys ornatty.
QMDB qaraýyndaǵy meshitterdiń túgel derligi Ábý Hanıfa mázhaby boıynsha sharıǵat ustanyp, soǵan oraı amal etedi. Bul el birligi men yntymaǵyn, dostyǵy men uıymshyldyǵyn saqtap, ony odan ári kúsheıte túsýge qyzmet etedi degen sóz. Sol sebepti elimizde din týraly qabyldanǵan sońǵy zańda Qazaqstan musylmandarynyń osy mázhabpen amal jasaıtyny shegelep kórsetilgen.
«Biz ustanatyn dinı jol» kitabynan alyndy.
